Poşet Beyannamesi İle İlgili Sık Sorulan Sorular ve Poşet Beyannamesi Düzenleme Videosu

 

POŞET BEYANNAMESİ İLE İLGİLİ SIK SORULAN SORULAR VE POŞET BEYANNAMESİ DÜZENLEME VİDEOSU

1- Plastik poşetlerin ücretlendirilmesine ilişkin mevzuata nereden ulaşabilirim?

29.11.2018 tarihinde kabul edilen, 10.12.2018 tarihli ve 30621 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “Çevre Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” ile taşıma amaçlı kullanılan plastik alışveriş poşetlerinin ücretlendirilmesi hükme bağlanmış olup bu husus 2872 sayılı Çevre Kanunu Ek Madde 13’te düzenlenmiştir.

Çevre Kanunu’na ulaşmak için tıklayınız.

Bu kapsamda, plastik poşetlerin satışı, ücretlendirilmesi, beyanı, izlenmesi, kontrolü ve denetimi hususlarını içeren “Plastik Poşetlerin Ücretlendirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar” 09.01.2019 tarihli Olur ile yayınlanmıştır. 

Plastik Poşetlerin Ücretlendirilmesine İlişkin Usul ve Esaslara ulaşmak için tıklayınız.

2- Poşetlerin üzerinde yer alması gereken Sıfır Atık Logosuna nereden ulaşabilirim?

Sıfır atık logosu için tıklayınız.

3- Plastik poşetten tamamen vazgeçerek başka materyallerden üretilen poşete geçenler Bakanlığa nasıl bir bildirimde bulunacaktır?

Eğer söz konusu satış noktaları 1 Ocak 2019’dan itibaren bir müddet plastik poşet satışı gerçekleştirdiler ise faaliyet gösterdikleri aylara ilişkin bildirimlerini Bildirim sistemi üzerinden yapmakla ve plastik poşetten tamamen vazgeçtiği tarihi yine ilgili sisteme girmekle yükümlüdür.

4- Plastik poşetler haricinde kalan (Kağıt, Karton, Tekstil vb malzemeden imal) taşıma torbalarına/poşetlerine ücret uygulayan satış noktaları için uygulama nasıl işleyecek?

Bakanlığımız tarafından sadece belirli plastik poşetlerin ücretlendirilmesine yönelik düzenleme ve sınırlama getirilmiş olup plastik poşetler haricinde kalan (Kağıt, Karton, tekstil vb malzemeden imal) taşıma torbalarına/poşetlerine uygulanan/uygulanacak olan ücretler Satış Noktalarının kendi kararına bağlıdır.

5- Plastik poşetleri 25 kuruştan fazla fiyata satan satış noktaları için uygulama nasıl işleyecek?

Plastik poşetlerin ücretlendirilmesinde belirlenen taban ücret 25 kuruş olup, satışların bu fiyattan yapılması esastır.

Ancak, Bakanlığımızca plastik poşetlerin ücretlendirilmesine yönelik olarak belirlenmiş bir tavan ücret sınırı bulunmamaktadır. Bakanlığımızca belirlenen taban ücret (25 Kuruş) üzerinde uygulanan/uygulanacak olan meblağlar Satış Noktalarının kendi kararına bağlıdır.

Satış Noktaları tarafından Plastik poşetlere uygulanan 25 kuruşluk ücretin 15 kuruşu Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Merkez Saymanlık Müdürlüğüne yatırılmakla birlikte kalan 10 kuruşunda plastik poşete ilişkin zorunlu giderlerden (maliyet, vergi vb) fazla olan kısmının da Plastik Poşetlerin Ücretlendirilmesine İlişkin usul ve Esasların 5 inci maddesi yedinci fıkrası gereği Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Merkez Saymanlık Müdürlüğüne yatırılması gerekmektedir.

Bu çerçevede, plastik poşetleri 25 kuruştan fazla fiyata satan satış noktaları tarafından plastik poşete ilişkin zorunlu giderler haricinde kalan kısmın tamamı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Merkez Saymanlık Müdürlüğüne yatırılacaktır.

Örnek Durum-1
Satış belgesinde 1 adet Plastik poşet için 25 kuruş yansıtan ve bu plastik poşet için zorunlu giderler toplamının 8 kuruş olduğunu belgeleyen satış noktası tarafından Bakanlık hesabına aktarılacak ücrete ilişkin örnek hesaplama;

Tahsilat: 25 Kuruş

Zorunlu Gider: 8 Kuruş

Geri Kazanım Katılım Payı: 15 Kuruş

Elde edilen Ek Gelir: 2 kuruş

şeklinde olacak ve 15 Kuruşluk geri kazanım katılım payı 2 Kuruşluk ek gelir ile birlikte 17 kuruş olarak Bakanlık hesabına aktarılacaktır.

Örnek Durum-2
Satış belgesinde 1 adet Plastik Poşet için 1 Lira (100 Kuruş) yansıtan ve bu plastik poşet için zorunlu giderler toplamının 10 kuruş olduğunu belgeleyen satış noktası tarafından Bakanlık hesabına aktarılacak ücrete ilişkin örnek hesaplama;

Tahsilat:1 Lira ( 100 Kuruş)

Zorunlu Gider: 10 Kuruş

Geri Kazanım Katılım Payı: 15 Kuruş

Elde edilen Ek Gelir: 75 kuruş

Şeklinde olacak ve 15 Kuruşluk geri kazanım katılım payı 75 Kuruşluk ek gelir ile birlikte 90 kuruş olarak Bakanlık hesabına aktarılacaktır.

Ücretlendirme işlemlerinde Yukarıda örnekleri ile açıklanan durumlara aykırı harekete edenler hakkında Bakanlığımızca idari ve adli yaptırım süreçleri işletilecektir.

6- 2019 Ocak ayı içinde yapılan satışların bildirimine ilişkin ödemeler ne zaman yapılacak? Ödemeler için son tarih nedir?

Ödemelerin bildirim yapılan ayı takip eden ikinci ay olan Nisan ayı içerisinde 30 Nisan 2019’a kadar yapılması gerekmekte olup ödemeler için son tarih 30 Nisan 2019 dur.

7- 2019 Ocak ayı içinde yapılan satışların bildirimi ne zaman yapılacak? Bu bildirimler için son tarih nedir?

Bildirimlerin satışı takip eden Şubat ayı içinde 15 Şubat 2019 ‘a kadar yapılması gerekmekte olup bildirimler için son tarih 15 Şubat 2019 dur.

8- Bildirim ve beyan işlemlerini nasıl ve ne zaman yapacağım?

Plastik poşetlerin satışına ilişkin beyanlar internet üzerinden Bakanlığımızca hazırlanacak olan Bildirim Sistemi uygulamaya alındıktan sonra yapılacaktır.

Plastik poşetlerin satışı,  beyanı,  geri kazanım katılım payı tahsilatına ilişkin bildirimlerini gerçekleştirilmelerini sağlamak için kullanılacak olan Bildirim Sistemi çalışmaları devam etmekte olup, kullanıma açıldığında Bakanlığımız tarafından ayrıca bir duyuru yapılacaktır.
Bildirim sistemine kayıt işlemleri ve kullanımına yönelik kılavuzlar da bu duyuru içeriğinde yer alacaktır.

Bildirimlerin en geç satışı takip eden ayın 15’ine kadar yapılası gerekmektedir. Örneğin; Ocak ayı içerisinde yapılan satışların en geç 15 Şubat 2019 ‘a kadar yapılması gerekmektedir.

9- Plastik poşetlerde barkod uygulaması nasıl gerçekleştirilecektir?

  • Plastik poşetlerin satışa tabi ürün olarak tanımlanması amacıyla barkod uygulaması yapılmaktadır. Söz konusu barkodun içeriğine dair Bakanlığımızca gerçekleştirilen herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.
  • Plastik poşet üreticileri satışa tabi plastik poşetleri barkodlu olarak üretmekle yükümlüdür.
  • Satış noktalarının stoklarında bulunan poşetlerinin satışını teminen barkod uygulamasına geçişte 31 Mart 2019 tarihine kadar geçiş süresi tanınmıştır. 01 Ocak 2019-31 Mart 2019 tarihleri arasında barkodsuz satış mümkün olup bu şekilde gerçekleştirilen plastik poşetlerin satış belgelerinde gösterilmesi ise zorunludur.
  • Barkod okuma/tarama/işleme sistemi bulunmayan satış noktaları tarafından bu sistemin kurulumu için zorunluluk bulunmamakla birlikte 31 Mart 2019 tarihinden sonra barkodsuz poşet kullanmamaları gerekmektedir. Buna mukabil, satış belgelerinde plastik poşet kalemi ve adedi gösterilmek amacıyla yazar kasalarda gerekli düzenleme yapılması zorunludur.

10- Ücrete tabi plastik poşetlerin sağlaması gereken özellikler nelerdir?

31/3/2019 tarihinden itibaren ücrete tabi plastik poşetlerin;

  • Barkodlu olarak sunulması zorunludur. 
  • Çift kat kalınlığı 40 mikron ve üzerinde olmak zorundadır. Bu kapsamda, belirtilen tarihe kadar 15-40 mikron arasında olan plastik poşetlerin satışı mümkün olup bu tarihten sonra istisnai hükümler hariç (açık gıda hijyeni ve eczanelerde sadece ilaç için kullanılan) çift kat kalınlığı 40 mikron ve altında olan plastik poşetler ücretli veya ücretsiz olarak verilemez.
  • En az bir yüzeyinde çevreci slogan ve Sıfır Atık logosu kullanılır. Plastik poşetlerde yer alan satış noktalarının marka ve logoları poşetin tek yüzeyinin (sap hariç) alanının yüzde yirmisini geçemez. İstemesi halinde plastik poşetin her iki yüzünde de belirtilen çerçevede kullanılabilir.

Sıfır atık logosu için tıklayınız.

11- Uzaktan satışlarda uygulama nasıl yapılacak?

Uzaktan / mesafeli / online satış işlemi gerçekleştiren tüm firmaların 31 Mart 2019 tarihine kadar alternatif taşıma ekipmanı temin etmesi zorunludur. Bu süre dahilinde ve sonrasında kullanıcı veya tüketiciye plastik poşet isteyip istemediği sorulmalıdır. Tüketici tarafından plastik poşet seçeneği tercih edilmesi halinde poşetlerin satışı zorunludur.

12- Eczanelerde plastik poşetlerin ücretlendirilmesi uygulaması gerçekleştirilecek midir?

Eczanelerde;

  • Sadece ilaç satışında kullanılan,
  • Çift kat kalınlığı 15 mikron ve altında olan,
  • 200×350 (körük kalınlığı ve sap uzunluğu dahil) ebadından küçük olan,

saplı/sapsız poşetler ücretli satış zorunluluğundan muaf olup ücretsiz olarak verilebilirler. 

Muafiyet için bu poşetlerin yukarıda verilen üç temel şartı aynı anda sağlıyor olması gerekmektedir.

Eczanelerde, çift kat kalındığı 15 mikrondan küçük olan plastik alışveriş poşetleri ilaç satışı dışındaki herhangi bir amaç için ücretli veya ücretsiz olarak verilemez.

13- Kargo poşetleri ve Kargo işlemleri için kullanılan poşetler konusunda uygulama nasıl olacak?

Kargo işlemleri için kargo firmaları tarafından kullanılan plastik kargo poşetleri ücretlendirmeden muaftır. Aynı şekilde, Kargo firmalarının kendi poşetleri veya göndericilerin (firma veya bireysel) kendi plastik kargo poşetleri ile gönderilmek üzere kullanılan ve üzerlerine sadece kargo firmalarınca etiket yapıştırılan plastik poşetler de ücretlendirmeden muaftır. Bununla birlikte, kargo poşeti içerisinde tüketiciye kullanmak üzere plastik alışveriş poşeti sunulması halinde bu poşetler ücretlendirmeye tabidir.

Ancak, söz konusu poşetler 27.12.2017 tarih ve 30283 sayılı Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği dâhilinde ambalaj olarak nitelendirilmekte ve bahse konu Yönetmelik hükümleri kapsamındaki yükümlülüklerin yerine getirilmesi gerekmektedir.

Diğer taraftan, söz konusu poşetler Çevre Kanunu ekli (1) listesinde “plastik poşetler haricindeki plastikler” sınıfında yer almakta olduklarından, Geri Kazanım Katılım Payı uygulaması yükümlülüğüne tabidir. Bu yükümlülüklerin yerine getirilmesine ilişkin alt mevzuat çalışmaları devam etmekte olup Bakanlığımızca ayrıca duyuru yapılacaktır.

14- Gıda hijyeni bakımından ücretli olarak satıştan muaf tutulan poşetler için kriterler nelerdir? Uygulama nasıl olacaktır?

Satış noktalarında;

  • Açıkta satılan ekmek, kuru bakliyat, meyve, sebze, şarküteri ürünleri ve benzeri gibi gıdalar ile doğrudan temas eden,
  • Çift kat kalınlığı 15 mikron ve altında olan,
  • 500X350 mm (körük kalınlığı ve sap uzunluğu dahil) ebadından küçük olan,

saplı/sapsız poşetler ücretli satış zorunluluğundan muaf olup ücretsiz olarak verilebilirler. 

Muafiyet için bu poşetlerin yukarıda verilen üç temel şartı aynı anda sağlıyor olması gerekmektedir.

Satış Noktalarında, çift kat kalındığı 15 mikrondan küçük olan plastik alışveriş poşetleri açıkta satılan gıdaların hijyeni dışındaki herhangi bir amaç için ücretli veya ücretsiz olarak verilemez.

15– Zorunlu Ücretlendirme uygulamasından muaf tutulan plastik poşetler hangileridir?

Usul ve Esasların” 2.Maddesinin 2.Fıkrasında ayrı ayrı tanımlandığı üzere;

  • Ekmek, sebze, meyve, peynir, zeytin, hayvansal gıda gibi açık satılan gıdalar için birincil ambalaj olarak kullanılan (doğrudan gıda ile teması bulunan) ve gıda hijyenini sağlayan, çift kat kalınlığı 15 mikron ve altında olan, 500×350 mm (körük kalınlığı ve sap uzunluğu dahil) ebadından küçük saplı/sapsız poşetler zorunlu ücretlendirme uygulamasına tabi değildir. (Detaylı açıklama için tıklayınız.)
  • Dokumalı (woven) veya dokumasız (nonwoven) metotlarla üretilen tekstil ürünlerinden yapılmış torba/poşet/çantalar plastik içeren malzemelerden üretilmiş olsa dahi zorunlu ücretlendirme uygulamasına tabi değildir.
  • Canlı sucul hayvanların satışının yapıldığı yerlerde sadece söz konusu canlıların su içerisinde taşındığı birincil poşetler zorunlu ücretlendirme uygulamasına tabi değildir.
  • Yumrulu ve/veya benzer tohumlu bitkilerin satışı için kullanılan birincil poşetler zorunlu ücretlendirme uygulamasına tabi değildir.
  • Herhangi bir ürün satışının yapılmadığı hizmet noktalarında (Terzihane, Kuru Temizleme, Lostra, Tamirhane, Görüntüleme Merkezi, Laboratuvar v.b ) verilen poşetler ücretlendirme uygulamasına tabi değildir. Ancak, hizmet noktaları bir ürün satışı yapıyorlarsa, bu ürünü koydukları poşetler zorunlu ücretlendirmeye tabidir.
  • Kargo poşetleri zorunlu ücretlendirme uygulamasına tabi değildir (Detaylı açıklama için tıklayınız).
  • Gümrüksüz bölgelerde yer alan satış noktalarından satın alınan ve ilgili mevzuatı gereği kullanılma zorunluluğu getirilen plastik poşetler zorunlu ücretlendirme uygulamasına tabi değildir.
  • Eczanelerde sadece ilaç satışında kullanılan, çift kat kalınlığı 15 mikron ve altında olan, 200×350 mm (körük kalınlığı ve sap uzunluğu dahil) ebadından küçük saplı/sapsız poşetler zorunlu ücretlendirme uygulamasına tabi değildir. (Detaylı açıklama için tıklayınız)

Aynı zamanda, yukarıda sayılan ve ücretlendirme uygulamasından muaf tutulan plastik poşetler bu Plastik Poşetlerin Ücretlendirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar ile getirilen diğer hükümlerden de muaftır.

16- Zorunlu Ücretlendirmeye Tabi Olan Plastik Poşetler Hangileridir?

Plastik Poşetlerin Ücretlendirilmesine İlişkin Usul ve Esaslarda belirtilen “plastik poşet” tanımı kapsamında kalan poşetlerin tamamı ücretlendirmeye tabi olup bu ücretlendirmeden muaf tutulan plastik poşetler bahse konu Usul ve Esasların” 2.Maddesinin 2.Fıkrasında ayrı ayrı tanımlanmıştır.

Dolayısı ile usul ve esaslarda muaf tutulan plastik poşetler haricinde kalan, plastikten yapılmış olan ve satış noktalarında kullanıcılara/tüketicilere mal veya ürünlerin taşınması amacıyla temin edilen tüm saplı veya sapsız poşetler ücretlendirme uygulamasına tabidir.

17- Poşet Beyannamesi Yükümlüğüne uymayanlara Uygulanacak Yaptırımlar Nedir?

  • Bildirim ve beyan yükümlülüğünü zamanında ve/veya tam olarak yerine getirmediği tespit edilenlere Kanunun 20 nci maddesinin (g) bendi hükmü uygulanır,  “2872 Sayılı Çevre Kanunu Madde 20, (g) Bendi:  12 nci maddede öngörülen  bildirim ve bilgi verme yükümlülüğünü yerine getirmeyenlere 18.037  Türk Lirası idarî para cezası verilir.”
  • Geri kazanım katılım payım ödemediği tespit edilenlere Kanunun 20 nci maddesinin (z) bendi hükmü,  “2872 Sayılı Çevre Kanunu Madde 20, (z) Bendi:  (Ek:29/11/2018-7153/5 md.) Bu Kanunun ek 11 inci maddesine aykırı olarak geri kazanım katılım payını ödemediği tespit edilenlere katılım payı tutarının %20 fazlası idari para cezası olarak verilir.”
  • Plastik poşetleri ücretsiz verdiği, promosyona ve/veya kampanyaya tabi tuttuğu tespit edilenlere Kanunun 20 nci maddesinin (bb) bendi hükmü, gereğince idari para cezası uygulanır.  “2872 Sayılı Çevre Kanunu Madde 20, (bb) Bendi:  (Ek:29/11/2018-7153/5 md.) Bu Kanunun ek 13 üncü maddesine aykırı olarak plastik poşetleri ücretsiz verdiği tespit edilen satış noktalarına depo alanı hariç kapalı satış alanının her metrekaresi için 12,37 Türk lirası idari para cezası verilir.”
  • Bu Usul ve Esaslar kapsamında yapılacak bildirim ve beyanlarda yanlış ve yanıltıcı beyanda  bulunanlar hakkında Kanunun 26 ncı maddesi doğrultusunda işlem tesis edilir. 2872 Sayılı Çevre Kanunu Madde 26:  (Değişik: 26/4/2006-5491/18 md.) Bu Kanunun 12  nci maddesinde öngörülen bildirim ve bilgi verme yükümlülüğüne aykırı olarak yanlış ve yanıltıcı bilgi verenler, altı aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Bu Kanunun uygulanmasında yanlış ve yanıltıcı belge düzenleyenler ve kullananlar hakkında 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun belgede sahtecilik suçuna ilişkin hükümleri uygulanır. Bu maddeye göre yargıya intikal eden çevresel etki değerlendirmesine ilişkin ihtilaflarda çevresel etki değerlendirmesi süreci yargılama sonuna kadar durur.”
  • 2019 yılı güncel ceza tutarları tebliği  için tıklayınız.

18- Poşet Beyannamesi Nasıl Verilir?

Gerçek Kişiler İçin Poşet Beyannamesi Düzenleme Videosunu İzlemek İçin Tıklayın

Tüzel Kişiler İçin Poşet Beyannamesi Düzenleme Videosunu İzlemek İçin Tıklayın

Poşet Beyannamesini İnteraktif Vergi Dairesi Üzerinden Düzenleme PDF Klavuzuna Erişmek İçin Tıklayın

Poşet Beyannamesini E devlet Üzerinden Düzenleme PDF Klavuzuna Erişmek İçin Tıklayın

19- Mevzuat Dayanağı Nedir?

2872 Sayılı Çevre Kanunu’na Ulaşmak İçin Tıklayın

Plastik Poşetlerin Ücretllendirilmesine İlişkin Usul Ve Esaslara Ulaşmak İçin Tıklayınız

Kaynak İçin Tıklayınız

Soru sormak için buraya tıklayıp Facebook grubumuza katılın.